مديريت زمان
مديريت زمان موضوعي است كه همه ما چه در زندگي شخصي و چه در زندگي حرفه اي نياز داريم با آن روبرو شويم تا در زندگي موفق گرديم. مفهوم مديريت زمان، مديريت بر زمان نيست بلكه مديريت بهينه برنامه ها و فعاليتهايي است كه در بستر زمان صورت مي پذيرد.
حتي با مديريت زمان هم پي خواهيم برد كه نمي توان هر كاري را سروقت انجام داد، اما برخي از كارها وجود دارند كه بايد سروقت انجام شوند و كارهايي هستند كه مي توان به تاخير انداخت ، بنا براين زماني مي توانيم يك مديريت زمان ايجاد كنيم كه واقعاً بدانيم چه انتظاري از زندگي خود داريم.
حضرت علي (ع) مي فرمايند: فرزند زمان خويشتن باش
سنكا مي گويد: به ياد گذشته خوش باشيم ، حال را به خوبي بگذرانيم و درباره آينده از مال انديشي خودداري نكنيم
لرد آويبوري مي گويد: روزگار نسبت به كسي كه بداند وقت خودرا چگونه مصرف كند فوق العاده مهربان است .
از تفاوتهاي مهم و بارز دوران كودكي و نوجواني اين است كه فكركودكان معطوف به زمان حال است در حاليكه نوجوانان به سرعت نگاه خودرا به گذشته و آينده متوجه مي نمايند وافق ديد خود را گسترش مي دهند بنابراين بايد به جوانان بياموزيم كه فرصتها هرگز درانتظار ما نمي مانند، به فرموده رسول اكرم(ص)فرصتها همچون ا برها ميگذرند پس بايد ما آنها را دريابيم بنابراين نسل جوان زماني موفق خواهند بود كه لحضه ها را شكار كنند.
به يك تعبير مديريت زمان در واقع همان مديريت بر خويشتن است و جالب است بدانيد مهارتهايي كه ما براي اداره كردن ديگران نيازمنديم همان مهارتهايي است كه براي اداره كردن خود نيازمنديم مانند توانايي و مهارت در برنامه- ريزي، تفويض اختيار، سازماندهي، رهبري و كنترل .
از نظر مديريت زمان كارها به چهاردسته تقسيم مي شوند:
1- كارهاي مهم و فوري: اين كارها خود به خود انجام مي گيرند
2- كارهاي مهم و غيرفوري: اين دسته از كارها افراد موفق و ناموفق را مشخص مي كند و افراد ناموفق معمولا" كار را به تعويق مي اندازند
3- كارهاي فوري و غيرمهم: اين كارها در جهت اهداف انسان نيستند ولي انجام مي شوند
4- كارهاي كم اهميت و غير ضروري : برخي از افراد به خاطر ناتواني در انجام كارهاي مهم و فوري، خود را به اين كارها سرگرم مي كنند
"موفقيت در مديريت زمان وابسته به تشخيص كارهاي مهم است "
راههاي كسب موفقيت در مديريت صحيح زمان:
ü از كارهاي غير مهم صرف نظر كنيم
ü كارها را اولويت بندي كنيم
ü راهزنان وقت را بشناسيم
ü راههاي ايجاد وقت را ياد بگيريم
راهزنان وقت عبارتند از:
- صحبتهاي كم اهميت
- مطالعه مطالب كم اهميت و غيرضروري
- تلفنهاي غير ضروري
- نداشتن انضباط كاري
- سستي و بي ارادگي در تصميم گيري
- ناتواني " نه " گفتن به خواسته هاي نابجا
- نداشتن تمركز حواس
- عادت امروز و فردا كردن
- قبول و يا تحميل بيش از حد مسئوليت و كار
- عدم برنامه ريزي مناسب
راههاي ايجاد وقت عبارتند از:
- زنده كردن وقت مرده
- انجام كارها به طور همزمان
- تنظيم كردن وقت خواب
- عقب انداختن كارهاي غير مهم
- " نه " گفتن به درخواستهاي غير مهم
دلايل عدم استفاده از مديريت زمان:
ü عدم شناخت مديريت زمان
ü سستي و تنبلي به دليل عدم وجود هدف و انگيزش لازم براي برنامه ريزي موثر
ü علاقه به كار در شرايط بحران و تنگي وقت
مزاياي استفاده از مديريت زمان:
ü با مديريت زمان تعيين مي كنيد كه كدام يك از كارهايي كه انجام مي دهيد مهمتر است اين عمل كمك مي كند به برخي از فعاليتها اولويت زيادي داده و برخي از فعايتها را حذف كنيد
ü مديريت زمان كمك مي كند كه از طريق حذف مزاحمتها و فعاليتهاي غير ضروري مدت زماني را كه واقعاً كار مي كنيم افزايش دهيم
ü مديريت زمان موجب كاهش استرس شده و همين امر موجب بهبود سلامت روحي و جسمي مي شود
چگونه از وقت خود بيشترين بهره را ببريم؟
- هرچه هدفها شفاف تر باشد، كارايي در رسيدن به آنها بيشتر مي شود
- اولويتهاي حقيقي خود را در زندگي و كار تعيين كنيد
- برنامه ريزي كنيد: هر دقيقه برنامه ريزي برابر با10 دقيقه صرفه جويي در انجام كار است
- قبل از شروع كار، مقدمات آن را فراهم كنيد
- تمرين مرتب مهارتها باعث كاهش زمان انجام كار و افزايش كارايي مي شود
- استعدادهاي منحصر به فرد خود را تقويت كنيد
- خود را تحت فشار قرار دهيد تا كارهاي بيشتر و بهتري را در مدت زمان كمتر انجام دهيد و بدين ترتيب به شخصي كارآمد تبديل خواهيد شد
- همواره فردي خوشبين و سازنده باشيد
نكاتي پيرامون مديريت موفق زمان:
- براي برنامه ريزي ، زمان بگذاريد
- اهداف رامشخص ساخته و مكتوب كنيد
- اولويتها رامشخص كنيد
- تهيه برنامه زماني انجام كارهاي اولويت دار
- بر اهداف تاكيد كنيد نه بر فعاليتها
- هر روز حداقل يك هدف عمده را براي خود قائل شده و بكوشيد تا آن را محقق سازيد
- هر روز وقت خود راچنان زمان بندي كنيد كه ابتدا مهمترين كارها راانجام دهيد
- اطمينان حاصل كنيد كه اولين ساعت روز كاري شما سودمند باشد
- هرگاه شروع به انجام كاري كرديد سعي كنيد بدون وقفه آن را به پايان رسانيد
- ما بين فعاليتها براي خود وقت استراحت نيز در نظر بگيريد
- به خود و اولويت بندي كه انجام داده ايد اعتماد داشته باشيد
- به هيچ فردي اجازه ندهيد وقت شمارا تلف كرده و براي خود مصروف كند و بياموزيد درصورت لزوم با صراحت" نه" بگوييد
- از تمام لحظات زندگي خود به نحو احسن استفاده كرده و در انتظار رويدادهاي خوشايند در زندگي باشيد
- هنگام نياز از فرد آگاهي راهنمايي بخواهيد
- هدر دهنده هاي وقت را به حداقل برسانيد
كلام آخر : دستيابي به موفقيت در زندگي منوط به اجراي اصل " حذف و انتخاب " است ، انتخاب بين اعمال با ارزش و فعاليتهاي بي ارزش . طبق قانون 20/80 سعي كنيد از 20% زمان خود براي انجام 80% كارهايتان استفاده كنيد.
تهيه وتنظيم : پروين كرملو
